Sturen op Kwaliteit

De umc's werken samen om bestuurders op handzame wijze te voorzien van informatie over de kwaliteit van de geleverde zorg op instellingsniveau.

Doelen Sturen op Kwaliteit

Voor een Raad van Bestuur is het van belang te beschikken over betrouwbare en valide kwaliteitsinformatie. Veel kwaliteitsinformatie wordt in en door ziekenhuizen verzameld, maar de betekenis ervan is niet eenduidig. Dit belemmert het sturen op continue verbetering van de kwaliteit van de patiëntenzorg. Welke informatie nodig is, waaruit deze te ontlenen, en hoe deze te gebruiken, zijn vragen die centraal staan in het programma Sturen op Kwaliteit.

Het programma Sturen op Kwaliteit wordt gefinancierd door het Citrienfonds. Dit fonds helpt duurzame en breed inzetbare oplossingen in de gezondheidszorg te ontwikkelen en is mogelijk gemaakt door ZonMw.

Projecten

Projecten legenda

Het programma bestaat uit een reeks projecten waarin meerdere umc’s samenwerken. We delen de resultaten van de projecten via deze website, bijeenkomsten en de nieuwsbrief. De resultaten zijn van belang voor de umc’s, andere ziekenhuizen en organisaties, zoals patiëntenverenigingen, zorgverzekeraars en toezichthouders.

Visieontwikkeling & expertise

De dialoog met bestuurders en expertgroep

Bestuurders met de portefeuille Patiëntenzorg ontwikkelen in dialoog met elkaar een gezamenlijke visie op kwaliteitsinformatie ten behoeve van het sturen op kwaliteit van zorg.

Ter ondersteuning daarvan vindt zo’n dialoog ook plaats in de kringen van het College van Medisch Directeuren en het NFU-consortium Kwaliteit van Zorg. Input wordt ontvangen van enkele dialoog-ondersteunende projecten en van de ontwikkelprojecten.

Het doel van dit project is het ontwikkelen van een gedragen visie op kwaliteitsinformatie voor het sturen op kwaliteit en transparantie en het gebruik daarvan. Het project is in oktober 2015 gestart en loopt in het tweede jaar van het programma Sturen door.

De te ontwikkelen visie zal de koers bepalen van (verdere) ontwikkeling van de informatievoorziening over de kwaliteit van zorg voor de Raad van Bestuur. De resultaten en tussenresultaten van dit project komen daartoe beschikbaar binnen dit programma én worden aangereikt en besproken voor gebruik daarbuiten, ook in algemene ziekenhuizen.

Proceedings Invitational Organizing for Improvement, London April 26, 2017

Deelnemende umc’s

Looptijd
01 okt 2015 - 31 dec 2018

Projectleider
dr. Nico van Weert

Ervaring

Governance rond kwaliteitsverbetering: lessen uit lokale dashboard ontwikkeling

In en door ziekenhuizen wordt veel kwaliteitsinformatie verzameld. De betekenis hiervan voor sturing op kwaliteitsverbetering is divers. In dit project wordt in acht umc’s, twee algemene ziekenhuizen en twee topklinische opleidingsziekenhuizen geïnventariseerd op welke manier informatie over kwaliteit van zorg wordt verzameld, getoond op dashboards en welke ondersteunende structuren bij het sturen daarop behulpzaam zijn (zoals periodieke gespreksrondes en leerbijeenkomsten).

Voortgebouwd wordt op data en inzichten uit drie studies naar kwaliteitsgovernance die in 2014 in opdracht van het Kwaliteitsinstituut en het NFU-consortium Kwaliteit van Zorg zijn uitgevoerd op meso (ziekenhuis) en micro (werkplek) niveau. Ook verzamelde data binnen de acht umc’s en verslagen van relevante bijeenkomsten zoals de Dialoogsessies met de bestuurders uit de umc’s worden benut. Daarnaast wordt in dit project een verbinding gelegd met de lopende studie over ‘goede leefsystemen’, waarin onder andere wordt onderzocht hoe zorgprofessionals externe indicatoren die onderdeel uitmaken van de ‘systeemwereld’ benutten voor interne sturing in de ‘leefwereld’.

Dit project heeft geresulteerd in een handreiking met praktische lessen, goede voorbeelden en discussiepunten voor de lokale ontwikkeling van het sturen op kwaliteit: 

Eindrapportage

Pecha kucha (zip, download begint meteen)

Presentatie

Deelnemende umc’s

Looptijd
01 jul 2016 - 31 dec 2016

Projectleiders
dr. Anne Marie Weggelaar-Jansen MCM
dr. Martine de Bruijne

Nursing sensitive care

Opschonen en harmoniseren ziekenhuisbrede indicatoren

Opschonen en harmoniseren bestaande ziekenhuisbrede indicatoren

Zorgprofessionals ervaren praktische problemen bij de implementatie van én het gebruik voor interne kwaliteitsverbetering van de indicatoren pijn en ondervoeding.

Het doel van dit project is het ontwikkelen van een kwaliteitsdashboard. Het dashboard is een toolset, ontwikkeld om zorgprofessionals tijdige en relevante informatie te bieden die ondersteuning geeft om zo de kwaliteit van patiëntenzorg te verbeteren. Het kwaliteitsdashboard levert primair op afdelingsniveau informatie op basis waarvan de verpleegkundige zorg wordt verbeterd. Voor bestuurders is het van belang om alle beslisinformatie overzichtelijk bij elkaar te hebben, zodat er niet alleen adequaat en snel bijgestuurd kan worden maar er ook een benchmark kan plaatsvinden.

Aanbevelingen voor de invulling van het dashboard met andere verpleegkundige indicatoren worden geformuleerd. Het ultieme doel is een dashboard gebaseerd op de holistische mensvisie, de methodische zorgverlening en patiënten ervaringen. 

Deelnemende umc’s

Looptijd
17 mei 2016 - 01 jun 2017

Projectleider
mevr. Nadiyah De La Rambelje

Patiëntveiligheid

Naar benchmarking op veiligheidsindicatoren

Centraal in dit project staat het creëren van gemeenschappelijk draagvlak voor en visie op de ontwikkeling en implementatie van een benchmark met vergelijkende informatie over patiëntveiligheid van zorg geleverd door de umc’s.

Met behulp van een experimentele benchmark rapportage gebaseerd op thematische analyse van een kernset beschikbare veiligheidsindicatoren kunnen medisch directeuren ervaring opdoen met het gebruik van de benchmark rapportage voor onderlinge vergelijking. En de leden van de RvB van de umc’s verdiepen, in reactie op de presentatie van het ontwerp van de benchmark rapportage, hun dialoog over sturen op kwaliteit en transparantie.

Deze experimentele benchmark rapportage maakt tevens inzichtelijk welke informatie op welke wijze en onder welke randvoorwaarden gebruikt kan worden om onderling te vergelijken en op te sturen. 

Deelnemende umc’s

Looptijd
15 okt 2016 - 15 apr 2017

Projectleider
dr. Martine de Bruijne

Teamsamenwerking

SUPPORT-project

SUPPORTT-project: Sturen op een Positieve Professionele Werkomgeving voor Perfecte Patiëntenzorg door Top Teams

Er is een verband tussen de werkomgeving, veiligheidscultuur en team functioneren van zorgverleners en de uitkomsten van zorg voor patiënten. Men kan stellen: hoe positiever deze aspecten worden ervaren, des te beter de kwaliteit van zorg zal zijn.

In dit project wordt gezocht naar gevalideerde meetinstrumenten waarmee werkomgeving, veiligheidscultuur en teamfunctioneren systematisch gemeten kunnen worden. Een tweede onderdeel is een dialoog met bestuurders en experts over het meten van werkomgeving, veiligheidscultuur en teamfunctioneren. Wat levert het meten ons op en hoe draagt dit bij aan het structureel verbeteren van de kwaliteit van zorg? Aan de hand van het AIRE instrument werken we aan het ontwikkelen van  stuurinformatie waarmee werkomgeving, veiligheidscultuur en teamfunctioneren systematisch gemonitord kunnen worden. Hiermee kunnen bestuurders gerichte verbetermaatregelen in zetten ter verbetering van de kwaliteit van zorg. 

Deelnemende umc’s

Looptijd
01 nov 2016 - 01 nov 2017

Projectleider
drs. Susanne Maassen

Patiëntenparticipatie

CAPPUCCINO-project for universitary hospital boards

Sturen op kwaliteit door de Raad van Bestuur in umc’s vindt momenteel vooral plaats aan de hand van indicatoren voor patiëntgerichtheid. Er bestaat echter nog geen indicator voor de mate van patiënt- en familieparticipatie dat geplaatst kan worden op het kwaliteitsdashboard van de Raad van Bestuur.

Doel van het CAPPUCCINO-project (Creating an Academic Patiënt Participation Uniform Care Control Indicator: a New Outlook) is de ontwikkeling van een definitieve kernset van indicatoren voor de mate van patiënt- en familieparticipatie, inclusief factsheets en handleiding. Deze kernset kan zowel binnen als tussen de umc’s worden gebruikt om patiënt- en familieparticipatie te stimuleren. Hiermee kan de RvB een aanzet te geven tot een hogere trede op de zogeheten participatieladder in de richting van partnership en regie.

De kernset wordt volgens een wetenschappelijke consensusmethode samengesteld in samenwerking met een nationale groep experts van diverse umc’s. Vervolgens worden de kernset, concept-factsheets per indicator en de handleiding in de praktijk getoetst in het Radboudumc, AMC, MUMC en LUMC. 

Deelnemende umc’s

Looptijd
01 nov 2016 - 01 nov 2017

Projectleider
prof. dr. Hester Vermeulen

Waardegedreven zorg

VBHC met bestaande data

Project omschrijving volgt.

Deelnemende umc’s

Looptijd
01 apr 2017

Intensive care

Stuurinformatie destilleren op de intensive care

Stuurinformatie destilleren op de intensive care

Op IC-afdelingen wordt een grote hoeveelheid generieke en afdelingsspecifieke kwaliteitsinformatie verzameld. Er bestaat echter binnen de umc’s behoefte aan een compacte set van indicatoren voor de IC op ziekenhuisniveau, die waar nodig, verdiept kan worden tot het niveau van afdelingen en/of zorgverlener.

Doel van dit project is dan ook de ontwikkeling van een gezamenlijk gedragen methode, ofwel stappenplan, om de beschikbare kwaliteitsinformatie op IC-afdelingen te beperken en samen te vatten tot bruikbare en betekenisvolle stuurinformatie voor bestuurders.

Binnen dit project bepalen artsen, verpleegkundigen, bestuurders en voormalig IC-patiënten welke kernset van kwaliteitsparameters een goede blik geeft op de kwaliteit van de IC-zorg en vooral ook aanleiding geeft tot een goed onderling gesprek over kwaliteit van zorg. Aan de hand van een pilot-test wordt de toepasbaarheid van de kernset voor het sturen op kwaliteitsverbetering in de praktijk met bestuurders geëvalueerd. 

Eindrapportage

Deelnemende umc’s

Looptijd
01 okt 2015 - 01 apr 2017

Projectleider
dr. Marieke Zegers

Heelkunde

Kernset Heelkunde

Kernset heelkunde
 
De umc’s staan voor een duurzame en patiëntveilige gezondheidszorg. Om dit doel te bereiken wordt veel kwaliteitsinformatie verzameld. De betekenis van deze informatie is echter niet eenduidig zodat sturing op verbetering van de kwaliteit van de patiëntenzorg moeilijk is.

In dit project wordt gestart met de definiëring van een kernset voor de afdeling heelkunde en het beschikbaar stellen hiervan voor de RvB. Deze krijgt hiermee inzicht in de kwaliteit van de geleverde zorg door de afdeling heelkunde en tevens de mogelijkheid om hierop te sturen. De kernset bevat betrouwbare en vergelijkbare kwaliteitsinformatie op ziekenhuisniveau waarbij de reeds beschikbare informatie het vertrekpunt is.

Naast definiëring van een kernset is ontwikkeling van een gezamenlijke visie op sturen op kwaliteit en transparantie doel van dit project. De kwaliteitsinformatie wordt benut om de patiëntenzorg te verbeteren.

Deelnemende umc’s

Looptijd
01 jun 2016 - 31 mei 2017

Projectleider
dr. Marlies Jansen-Landheer

Psychiatrie

Verbeteren van sturingsinformatie over kwaliteit van zorg in de academische Psychiatrie.

Tot op heden wordt inhoudelijk niet op geaggregeerd niveau gekeken naar de kwaliteit van zorg binnen de academische psychiatrie. Ook wordt het perspectief van patiënten nog te weinig meegenomen

Doel van dit project is de ontwikkeling van een set van indicatoren waarmee de Raad van Bestuur en het afdelingsbestuur zicht krijgen op de kwaliteit van zorg binnen de psychiatrie, in het bijzonder op de domeinen externe verantwoording, symptomen, functioneren en patiëntervaring. Basis voor de set is de voor de GGZ verplichte ROM vragenlijsten en de voor de GGZ verplichte klanttevredenheidslijst. Met de set, die  in samenwerking met patiënten, de Raad van Bestuur en de cliëntenraad wordt ontwikkeld, verwacht het UMCG de sturingsinformatie over de kwaliteit van zorg te verbeteren.

Er wordt een indicatorenset ontwikkeld voor een viertal zorgprocessen rondom de stoornis depressie op basis van zowel een kwalitatieve- als een kwantitatieve analyse. 

Deelnemende umc’s

Looptijd
01 nov 2016 - 01 nov 2017

Projectleider
dr. Ybe Meesters

Oncologie

BROC-Dashboard Basic Registry Oncological OutCome

Het UMCG Comprehensive Cancer Center heeft een applicatie ontwikkeld voor tumorwerkgroepen waarin van oncologische patiënten een minimale set aan variabelen menu gestuurd of gecodeerd wordt vastgelegd.

In dit project wordt een overzichtelijk dashboard ontwikkeld voor professionals en bestuurders gekoppeld aan dit Dashboard Basic Registry Oncological OutCome (BROC). Het dashboard is afgestemd met de andere umc’s en compatible met diverse systemen en EPD’s.

De selectie van de indicatorenset wordt na deskresearch samen met de pilotgroepen en bestuurders vastgesteld. Bij deze selectie wordt gebruik gemaakt van de impactmatrix en de reeds geïdentificeerde sets van CCN Zuid-West Nederland van het Erasmus MC.

Gedurende dit project vindt een pilot voor dashboardontwikkeling en -inrichting plaats met de belangrijkste key-indicatoren binnen de tumorwerkgroepen Thoracale Oncologie, Colorectale Oncologie en de afdeling Medische Oncologie. Het streven is een generieke aanpak zodat opschaling naar andere tumorwerkgroepen binnen het UMCG en andere ziekenhuizen goed verloopt. 

Deelnemende umc’s

Looptijd
01 nov 2016 - 01 nov 2017

Projectleider
prof. dr. Jourik Gietema

Kinderchirurgie

Ontwikkeling kernset kwaliteitsindicatoren kinderchirurgie

Project omschrijving volgt.

Looptijd
01 jan 2017

MS/Schisis

Implementatie kernset Schisiszorg & Ontwikkeling kernset Multiple Sclerose

Project omschrijving volgt.

Deelnemende umc’s

Looptijd
01 jan 2017

Moeder & Kind

Ontwikkeling Uitkomstenset Moeder & Kind in 3 VSV

Projectomschrijving volgt.

Deelnemende umc’s

Looptijd
01 jan 2017

Verloskundige keten

Maternal Morbidity Dashboard

Recente cijfers laten een toename van hemorragie postpartum (HPP) in Nederland zien. Binnen de verloskundige zorgketen van het Wilhelmina Kinderziekenhuis (WKZ) is een protocol ontwikkeld met als doel een lagere incidentie en afname van de ernst van HPP.

Om de effecten van deze nieuwe strategie te beoordelen is een zogenoemde HPP-monitor ontwikkeld. Met deze monitor kunnen automatisch gegenereerde kerngetallen uit het zorginformatiesysteem (ZIS), gecombineerd met Patiënt Reported Outcome Measures (PROMs), stuurindicatoren genereren voor de kwaliteitsverbetering. Een real-time dashboard geeft vervolgens inzicht in deze stuurindicatoren, die gebruikt worden voor evaluatie van de geleverde zorg, het verbeteren van de ‘protocol adherence’ of aanpassing van het protocol.

Het dashboard vormt zo een integraal onderdeel van de kwaliteitscyclus met als doel het optimaliseren van de verloskundige zorg. 

Deelnemende umc’s

Looptijd
01 nov 2016 - 01 mei 2017

Projectleider
drs. Timme Schaap

Complexe wondzorg

Stuurindicatoren complexe wondzorg voor de Raad van Bestuur

Patiënten met wonden komen in alle zorgsettingen voor en het aantal wordt geschat op 500.000 per jaar. Een wond is geen ziekte, maar een symptoom dat in vrijwel alle medische specialismen voorkomt en vanzelf geneest. Echter, niet alle wonden genezen en het aantal patiënten met complexe wonden neemt jaarlijks met 5.000 toe. Wonden hebben een grote impact op de kwaliteit van leven van patiënten en de kosten voor de maatschappij.

Wondgenezing wordt niet in de klinische setting bereikt en vanuit een umc is de patiënt meestal overgedragen naar de 2e of 1e lijn voordat wondgenezing heeft plaatsgevonden. Deze kenmerken maken de wondzorg een minor issue voor de individuele specialismen, maar een major issue voor de patiënt, het ziekenhuis en de maatschappij. 

De Wondexpertisecentra van de umc’s kunnen als geen ander de complexe wondzorg onderbouwen en de regiefunctie in de keten vorm geven. Deze regiefunctie optimaliseert de verbinding en afstemming tussen de medische specialismen én de partijen binnen de keten van zorg rond deze patiënten. 

Het totaaloverzicht van de uitkomsten van de wondzorg biedt de Raad van Bestuur (RvB) een stuurinstrument bij juist die patiëntengroep waarvoor het umc de verantwoordelijkheid draagt en de regiefunctie in de keten heeft.

Deelnemende umc’s

Looptijd
01 jan 2017

Projectleider
dr. Anne-Margreet van Dishoeck

HHO keten

Hoofdhalsoncologie: van een reeks ketenindicatoren naar compacte stuurinformatie voor bestuurders      

Hoofdhalsoncologische (HHO) zorg is hoog-complexe laag-frequente zorg, in Nederland geconcentreerd in 8 HHO-centra (HHOC’s) en 6 preferente partnerziekenhuizen. Om de kwaliteit van de HHO ketenzorg, geleverd in deze centra, te meten en te verbeteren is in 2014 de Dutch Head & Neck Audit (DHNA) opgericht (subsidie CZ).

Hierin worden data geregistreerd voor het meten van de ketenzorgkwaliteit met 39 indicatoren, geselecteerd vanuit een medisch specialistisch, paramedisch en patiëntenperspectief. Voor medici en paramedici is het goed mogelijk om het overzicht te houden over de grote hoeveelheid aan informatie en jaarlijks keuzes te maken voor verbeteringen. Echter, de grote informatiehoeveelheid is niet geschikt als stuurinformatie voor bestuurders en hoofden van afdelingen die participeren in de zorgketen, terwijl op dat niveau wel behoefte is aan inzicht in deze hoogcomplexe zorg. 

Om de beschikbare kwaliteitsinformatie uit de DHNA samen te vatten in bruikbare en betekenisvolle stuurinformatie voor bestuurders van de HHOC’s en hun preferente partners is de doelstelling om een compacte set indicatoren te extraheren, voor zowel een HHOC als een preferente partner, samen met bestuurders en de DHNA stakeholders (patiënten, medisch specialisten en paramedici).

Radboudumc in samenwerking met Rijnstate (= preferente partner van het Radboudumc voor de hoofdhalsoncologie).

Deelnemende umc’s

Looptijd
27 mar 2017

Projectleider
dr. Rosella Hermens

Contact

Heeft u vanuit een umc ideeën over een project dat bijdraagt aan de doelstelling van dit programma? Of heeft u vragen over het programma of over lopende projecten?

Neem dan contact op met:

Roos Trooster
Programmamanager
r.m.trooster@lumc.nl

Erica de Loos
Projectcoördinator
e.m.de_loos@lumc.nl

Of via 030-273 9644